หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ

ควันหลงกรณีที่"ฐานเศรษฐกิจ"เกาะติดสถานการณ์ท่องเที่ยวไทย จากเวทีอาระเบียน ทราเวล มาร์ท หรือเอทีเอ็ม ณ เมืองดูไบ ประเทศสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ระหว่างวันที่ 30 เมษายน-3พฤษภาคม ซึ่งตีพิมพ์ในฉบับที่ 2,738 ที่ผ่านมา

พบว่าผู้ประกอบการท่องเที่ยวที่เดินทางไปร่วมงาน ต่างได้รับฟีดแบ็กที่ดีในการเจรจาธุรกิจ ส่วนกลยุทธ์การขยายฐานทัวริสต์ตะวันออกกลางในภาพรวมจะเป็นอย่างไร อ่านได้จากสัมภาษณ์ นางจุฑาพร เริงรณอาษา รองผู้ว่าการด้านตลาดยุโรป แอฟริกา ตะวันออกกลาง และอเมริกา การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย(ททท.) และนายวิสูตร บัวชุม ผู้อำนวยการสำนักงานดูไบและตะวันออกกลางททท.
ชูไฮไลต์ "สปา ฮาลาล"
 นางจุฑาพร : งานเอทีเอ็ม ถือเป็นทราเวล มาร์ตที่ใหญ่ที่สุดในตลาดตะวันออกกลาง มีผู้ซื้อมาจากกลุ่ม GCC (Gulf Cooperation Council) ได้แก่ สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ บาห์เรน ซาอุดีอาระเบีย โอมาน กาตาร์ และคูเวต และมีผู้ขายมาจากทั่วโลก รวมถึงประเทศไทยเองก็ได้นำเสนอโปรดักต์ตลาดเชิงสุขภาพหรือ Medical&Wellness โดยเริ่มต้นจากโปรแกรม เมดิคัล เช็กอัพ การทำทรีตเมนต์ต่างๆ ซึ่งโรงพยาบาลกรุงเทพ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ ก็มาทำการตลาดเองโดยตรง รวมถึงมหาวิทยาลัยรังสิตก็มาให้บริการตรวจสายตา เนื่องจากกลุ่มอาหรับจะมีปัญหาสายตา เพราะมีพายุทรายและฝุ่นต่างๆ เข้าตา เป็นต้น
 ขณะเดียวกันก็มีโปรดักต์ที่จะเป็นจุดขายในตลาดนี้เป็นพิเศษ ได้แก่ สปา เนื่องจากไทยมีบริการสปา นวดแผนไทยรวมถึงมีลูกประคบ ที่เป็นภูมิปัญญาไทยแตกต่างจากที่อื่น โดยจะนำเสนอจุดขาย "สปา ฮาลาล" มากระตุ้น เพราะกลุ่มอาหรับมีเรื่องของศาสนา ดังนั้น จึงโปรโมตสปา ฮาลาลที่ได้แบ่งแยกโซนหญิงชาย ผู้ชายนวดผู้ชาย การรักษาพยาบาล ซึ่งผู้ประกอบการต้องเรียนรู้ข้อจำกัดและกฎระเบียบเหล่านี้
 ทั้งนี้ประชากรส่วนใหญ่ของสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์หรือยูเออีจะเป็นกลุ่มเอ็กซ์แพ็กหรือชาวต่างชาติที่มาทำงานหรือพักอาศัยในยูเออี ดังนั้นททท. จึงจะรุกเจาะกลุ่มกอล์ฟ เพราะการเล่นกอล์ฟในตะวันออกกลางมีราคาสูงมาก รวมถึงมุ่งเน้นกลุ่มฮันนีมูนที่มีการขยายตัวมากขึ้น และอีกตลาดที่จะเข้าไปเจาะ คือกรีน ทัวริซึม  เนื่องจากกลุ่มเอ็กซ์แพ็กในตะวันออกกลางจะมีความเป็นห่วงในด้านสิ่งแวดล้อม รวมถึงการดึงตลาดในกลุ่ม First Visit หรือกลุ่มนักเรียนนักศึกษาให้ไปท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ในประเทศไทย เช่น เข้าร่วมแคมป์ในช่วงปิดเทอม  โดยจุดหมายปลายทางที่นิยมไปเที่ยวคือกรุงเทพฯ พัทยา และภูเก็ต และต่อไปจะโปรโมตให้เชียงใหม่ เชียงราย และสมุย เป็นที่รู้จักมากขึ้น
 โดยใน 4 กลุ่มดังกล่าว เมดิคัล ทัวริซึมมีแนวโน้มขยายตัวสูงสุด ซึ่งประเทศไทยสามารถทำการรักษาพยาบาลหลังการทำทรีตเมนต์ได้เป็นอย่างดี และยังมีความได้เปรียบคือมีแพทย์ที่มีคุณสมบัติสูง สามารถรักษาได้ทันที ขณะที่โรงพยาบาลในต่างประเทศต้องรอคิวเป็นเวลานาน ประกอบกับยังมีราคาสมเหตุสมผล มีการบริการที่ดีทั้งก่อนและหลังทำทรีตเมนต์ และจุดเด่นด้านฮอลพิทาลิตีที่ดี
ดันภูเก็ตเป็นฮับ
 อย่างไรก็ดี เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศเพื่อนบ้าน แม้ประเทศไทยจะไม่มีแหล่งท่องเที่ยวใหม่ๆ ก็ไม่ใช่ปัญหา แต่มองว่าประเทศไทยไม่จำเป็นต้องทำอะไรใหม่ แต่ควรจะรีเฟรชโปรดักต์ที่มีอยู่ เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับแหล่งท่องเที่ยวเดิมที่มีอยู่แล้วมากกว่า เนื่องจากไทยยังแตกต่างจากที่อื่น เพราะมีแหล่งท่องเที่ยวที่หลากหลาย แต่ทำอย่างไรจะรักษาแหล่งท่องเที่ยวนั้นให้ยั่งยืน เพื่อสร้างความเป็นครีเอทีฟ ทัวริซึมให้กับสินค้าตัวนั้นๆ ไทยต้องคิดสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆ เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มด้วย เช่น อาจจะสร้างพื้นที่ของจังหวัดพระนครศรีอยุธยาให้เป็นโซนเมืองเก่า หรือ Old City เป็นต้น
 นอกจากนี้ ททท.ยังได้ทำงานร่วมกับการบินไทยเป็นหลัก รวมถึงหารือกับ 3 สายการบินของตะวันออกกลางคือ เอมิเรตส์ เอทิฮัด และกาตาร์ ในการทำการตลาดร่วมกัน อย่างกาตาร์ แอร์เวย์ นอกจากเปิดบินเส้นทาง โดฮา-กรุงเทพฯ วันละ 3 เที่ยวต่อสัปดาห์แล้ว ยังบินเส้นทาง โดฮา-กัวลาลัมเปอร์-ภูเก็ต วันละ 1 เที่ยวบินด้วย ซึ่ง ททท. อยากจะผลักดันให้กาตาร์บินตรงเข้าภูเก็ต โดยไม่ต้องผ่านกัวลาลัมเปอร์ เนื่องจากผู้โดยสารราว 70% มาจากยุโรป ซึ่งกาตาร์เองก็บอกว่าขอไปศึกษาดีมานด์ก่อน ซึ่งต่อไปประเทศไทยต้องพัฒนาจังหวัดภูเก็ตให้เป็นฮับของสายการบินจากตะวันออกกลางด้วย
 สำหรับเป้าหมายในปี 2555 ททท.จะขยายฐานรายได้จากตลาดตะวันออกกลางในปีนี้เพิ่มขึ้นราว 10% เพิ่มจากในปี 2554 ที่มีรายได้จากตะวันออกกลางราว 33,331 ล้านบาท จึงต้องเน้นตลาดที่มีกำลังซื้อสูง
"ผนึกแอร์ไลน์กระตุ้นตลาด"
 นายวิสูตร : ภาพรวมของนักท่องเที่ยวจาก 14 ประเทศในตะวันออก ถือว่าเป็นบวก (ตารางประกอบ) ยกเว้นตลาดอิหร่านที่ลดลงราว 11%  โดยการมาเที่ยวไทย ส่วนใหญ่จะเป็นกลุ่มครอบครัว เพื่อท่องเที่ยวและพักผ่อน แต่อีกวัตถุประสงค์ที่น่าสนใจคือกลุ่มที่มาเพื่อรักษาพยาบาลซึ่งเป็นกลุ่มใหญ่และเป็นตลาดที่มีคุณภาพ โดยกลุ่ม GCC จะเดินทางมาเพื่อรักษาพยาบาล ตรวจสุขภาพ และการรักษาเฉพาะทาง เช่น ผ่าตัดกระดูก ผ่าตัดหัวใจ เป็นต้น ซึ่งขณะนี้กระจายไปรักษายังภูเก็ตด้วย เนื่องจากมีโรงพยาบาลที่มีชื่อเสียง เช่น โรงพยาบาลกรุงเทพก็มีสาขาที่ภูเก็ต
              ขณะที่กลุ่มกอล์ฟ จะรุกกลุ่มเอ็กซ์แพ็ก เพราะประชากรของยูเออีราว 9 ใน 10 เป็นกลุ่มเอ็กซ์แพ็กซึ่งส่วนใหญ่เป็นชาวยุโรป ที่สนใจการท่องเที่ยวเชิงอีโค ซึ่งตะวันออกกลางมีไม่มากเท่าไหร่นัก ดังนั้นทางสำนักงานจึงจัดกิจกรรมภายใต้แคมเปญ "จัมพ์ ทู อะเมซิ่งไทยแลนด์"
  สำหรับการเดินทางจากตะวันออกกลางเข้าไทย มี 82 เที่ยวบินต่อสัปดาห์ และมีที่นั่งรวมทั้งสิ้น 42,208 ที่นั่ง จาก 7 สายการบิน ได้แก่ กาตาร์ แอร์เวย์ จากกาตาร์ บินเข้าไทย 7 เที่ยวต่อสัปดาห์  9,170 ที่นั่ง เอมิเรตส์ แอร์ไลน์ส จากดูไบ ยูเออี บินเข้าไทย 14 เที่ยวต่อสัปดาห์  16,212 ที่นั่ง เอทิฮัด จากอาบูดาบี  บินเข้าไทย 28 เที่ยวต่อสัปดาห์ 8,652 ที่นั่ง กัลฟ์แอร์ จากบาห์เรน บินเข้าไทย 8 เที่ยวต่อสัปดาห์ 1,720 ที่นั่ง การบินไทย จากดูไบ  บินเข้าไทย 7 เที่ยวต่อสัปดาห์  2,135 ที่นั่ง รอยัลจอแดเนียน จากจอร์แดน บินเข้าไทย 7 เที่ยวต่อสัปดาห์  1,981 ที่นั่ง และมาฮันแอร์ จากอิหร่าน บินเข้าไทย 11 เที่ยวต่อสัปดาห์ 2,338 ที่นั่ง
 ทั้งนี้โดยภาพรวมตะวันออกกลางเป็นจุดสำคัญในการรับผู้โดยสารเข้าไทย ซึ่งบางเที่ยวบินจะมาจากยุโรป ดรอปที่ตะวันออกกลางแล้วจึงเดินทางเข้าไทย มีหลายสายการบิน เช่น เอมิเรตส์ เอทิฮัด และกาตาร์ แอร์เวย์ เอ่ยเป็นเสียงเดียวกันว่าใช้ไทยเป็นศูนย์กลางหรือฮับในการขนผู้โดยสารเดินทางต่อสู่ภูมิภาคเอเชีย ดังนั้นทางสำนักงานจึงจะร่วมมือส่งเสริมการขายร่วมกับสายการบินในตะวันออกกลางให้มากขึ้น 
 ประกอบกับยังต้องการให้สายการบินเหล่านี้ขนผู้โดยสารกระจายตัวไปยังภูเก็ต และเชียงใหม่ ซึ่งภูเก็ตมีเที่ยวบินตรงเข้าอยู่แล้ว เช่น เอทิฮัด มีเที่ยวบินตรงอาบูดาบี-ภูเก็ต แต่ต้องการให้มีความถี่เพิ่มมากขึ้น รวมถึงมีการโค้ดแชร์ร่วมกับบางกอกแอร์เวย์สในการกระจายผู้โดยสารไปยังภูมิภาคอื่นๆ ได้ดี ขณะที่การทำงานร่วมกับการบินไทยก็มีกิจกรรมประชาสัมพันธ์และส่งเสริมการขายร่วมกัน เช่น การร่วมกันทำคัตเอาต์โฆษณาขนาดใหญ่ในยูเออี การจัดเอเยนต์แฟมทริปร่วมกัน รวมถึงการจัดแพ็กเกจกอล์ฟเสนอขายในตลาดยูเออี จะเริ่มเดือนมิถุนายนนี้ โดยใช้เรื่องของราคาเป็นตัวดึง  เน้นกลุ่มเอ็กซ์แพ็กตลาดยุโรปและออสเตรเลียที่ทำงานในตะวันออกกลาง และยังมีอีกหลายกิจกรรมที่ลงสื่อเดียวกันเพื่อลดงบประมาณ เพื่อบูรณาการทำงานร่วมกัน
              ทั้งหมดเป็นทิศทางการกระตุ้นตลาดตะวันออกกลางกับเป้าหมายการดันรายได้เพิ่มอีก10%ในปีนี้

จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจฉบับที่ 2,739  13-16  พฤษภาคม พ.ศ. 2555